كارشناس اقتصاد بين‌الملل بر ضرورت رعايت ارزش‌هاي اخلاقي در تجارت تاكيد كرد و پيشنهاد داد مركز اخلاق حرفه‌اي بين‌المللي تجارت در ايران راه‌اندازي شود.

محمد علمي كه در نشست هم‌افزايي صنعت و تجارت با موضوع اخلاق تجاري عنصر كليدي تجارت در قرن 21، سخن مي‌گفت با اشاره به اينكه بسياري از كشورهاي دنيا چنين مراكزي را راه‌اندازي كرده‌اند، گفت: اين مركز مي‌تواند نتايج تحقيقات موسسات پژوهشي در زمينه اخلاق و تجارت در دنيا را گردآوري كرده و به بازرگانان داخلي ارائه دهد.

وي با تشريح پيشينه اخلاق تجاري در بين‌النهرين، چين و يونان باستان خاطرنشان كرد: اخلاق تجاري شاخه‌اي از اخلاق كاربردي است كه اصول اخلاقي، معنوي يا مسائل اخلاقي ناشي از آن را در محيط تجاري بررسي مي‌كند.

علمي اضافه كرد: بازرگانان و مديران بنگاه‌هاي اقتصادي يا صاحبان حرفه‌ها به مرور زمان پي برده‌اند كه اگر پاره‌اي از اصول يا ارزش‌هاي اخلاقي (مانند صداقت، انصاف، مسووليت‌پذيري، رازداري، پايبندي به تعهدات و ...) را رعايت نكنند شانسي براي موفقيت در بازار يا تداوم فعاليت‌هاي تجاري نخواهند داشت.

وي با اشاره به اينكه قلمرو اخلاق تجاري بسيار گسترده است، گفت: موضوعات متعددي مانند رويه‌هاي تجاري غيرمنصفانه، تبليغات گمراه‌كننده و ويژگي‌هاي آن، اخلاق در توليد، اخلاق زيست‌محيطي، جهاني شدن و اخلاق تجاري، بازاريابي اجتماعي، مسووليت اجتماعي شركت‌ها، حقوق حيوانات (منع داد و ستد گونه‌هاي حيواني در شرف انقراض) منشورهاي اخلاقي، جنبه‌هاي غيراخلاقي تحريم‌هاي تجاري و ... را در برمي‌گيرد.

علمي رهنمودهاي اتحاديه‌هاي بازاريابي را در مورد اخلاق تجاري و دستورالعمل اتاق بازرگاني بين‌المللي را درخصوص نكات ضروري درتبليغات تجاري برپايه موازين اخلاقي براي شركت‌كنندگان در همايش تشريح كرد و ويژگي‌هاي تجارت عادلانه يا منصفانه را بر شمرد.

اين پژوهشگر سازمان توسعه تجارت ايران با اشاره به اينكه در دو دهه اخير تلاش‌هاي زيادي براي ساماندهي اخلاق تجاري و حرفه‌اي در دنيا انجام گرفته است، خاطرنشان كرد: دانشگاه‌ها و موسسات پژوهشي معتبر تحقيقات زيادي در زمينه ارزش‌هاي جهاني حاكم بر رفتارهاي تجاري بين‌المللي، چالش‌هاي اخلاقي ناشي از گسترش مبادلات بين‌المللي، اثرات جهاني شدن بر اخلاق حرفه‌اي، بهره‌كشي شركت‌هاي فراملي از مزيت‌هاي نسبي جهان سوم به صورت رايگان، مسائل اخلاقي ناشي از تجاري شدن نوآوري‌ها و فناوري‌ها، ناعادلانه بودن نظام مبادلات بين‌المللي و كم‌توجهي به مسائل زيست‌محيطي و توسعه پايدار انجام داده‌اند كه مطالعه آنها مي‌تواند براي بنگاه‌هاي اقتصادي ما بسيار سودمند و آموزنده باشد.

علمي تصريح كرد: به نظر يكي از صاحب‌نظران اخلاق حرفه‌اي بالغ بر 3 ميليون و 600 هزار عنوان مطلب پيرامون اخلاق حرفه‌اي در اينترنت (تا فوريه 2006) وجود داشته است كه تنها 32 عنوان آن به اخلاق حرفه‌اي در آسيا مربوط مي‌شده است. اين درحالي است كه قاره آسيا در پايه‌گذاري رويه‌هاي اخلاق حرفه‌اي و تجاري كه كاربرد جهاني پيدا كرده‌اند پيشگام بوده اما مشكلات فرهنگي (عدم ارائه مقالات يا اسناد مربوط به اخلاق تجاري و روش‌ها و فعاليت‌هاي انجام شده در اين زمينه به زبان انگليسي) مانع از آن شده است كه جهانيان به نفش اين قاره در تحول اخلاق تجاري دنيا پي ببرند.

كارشناس اقتصاد بين الملل با اشاره به اينكه بسياري از كشورهاي دنيا مراكزي تحت عنوان مركز اخلاق حرفه‌اي بين‌المللي داير كرده‌اند، گفت: ضرورت تاسيس مركز مشابهي در ايران به منظور گردآوري نتايج تحقيقات و مطالعاتي كه در اين زمينه در دنيا انجام گرفته است كاملا احساس مي‌شود.

علمي در پايان يادآور شد: سازمان توسعه تجارت ايران به منظور ارتقاي سطح آگاهي جامعه تجاري كشور، تاليف كتابي با عنوان اخلاق تجاري: رهنمودهاي اخلاقي براي موفقيت در كسب و كار را در برنامه فعاليت‌هاي خود گنجانده است كه در روز ملي صادرات در دسترس علاقه‌مندان قرار گرفت.

گفتني است نشست‌هاي هم افزايي صنعت و تجارت به همت گروه مشاوران جوان سازمان توسعه تجارت ايران برگزار مي‌شود و در هر نشست يكي از موضوعات مهم و كليدي درحوزه صنعت، توليد، تجارت و صادرات بررسي مي‌شود.